Rozmowa z Iwoną Nowak, nową naczelnik Wydziału Edukacji, Kultury i Sportu

Iwona Nowak ma 39 lat, ukończyła filologię polską oraz studia podyplomowe z wiedzy o kulturze. W tej chwili kończy kurs kwalifikacyjny dot. zarządzania oświatą. Pani Naczelnik jest również ekspertem wpisanym do bazy krajowej przy Ministerstwie Rozwoju Regionalnego oceniającego projekty unijne z obszaru edukacji jak również współzałożycielem i członkiem zarządu Stowarzyszenia "Edukacja dla przyszłości" działającym przy Wydziale Kulturoznastwa Uniwersytetu Śląskiego.

Od 1997 roku pracowała w II Liceum Ogólnokształcącym jako nauczyciel polonista. W wyborach samorządowych do Rady Miasta Mysłowice kadencji 2010-2014 startowała z listy Mysłowickiego Porozumienia Samorządowego (MPS).

Rozmowa z naczelnik Wydziału Edukacji, Kultury i Sportu

Kurier Mysłowicki: Te trzy gałęzie: sport, edukacja i kultura, czy to nie za dużo na jeden wydział?

Iwona Nowak: Jest to rzeczywiście ogromnie szeroka działka, ale z drugiej strony widzę logikę takiego rozwiązania i widzę szansę tego połączenia, które już kiedyś zresztą istniało. Wszystkie te gałęzie są ze sobą połączone: musimy łączyć kulturę z edukacją, z kolei edukację, szkoły, ze sportem. Dzięki takiemu połączeniu naczelnik takiego wydziału ma pełną wiedzę, jak funkcjonują szkoły czy MOSiR i dzięki temu może podjąć trafne decyzje. Ja w tej chwili taką wiedzę zbieram. To wszystko też działa dzięki porozumieniu między różnymi środowiskami, jestem w stanie zasięgnąć opinii nauczycieli i zderzyć ją na przykład z wizją MOSiRu. Wprawdzie możliwość taka istniała już wcześniej, ale teraz jest to bardziej realne. Niewątpliwie ogarnięcie tych wszystkich zagadnień to jest na pewno duże wyzwanie.

Zacznijmy od sportu w Mysłowicach, a ten jak z wszystkim, jest w trudnej sytuacji. Od niemal dwóch lat zamykane są sekcje sportowe, ograniczane jest zabezpieczenie obiektów. Czy są plany normalizacji tej sytuacji?

- Jest zbyt wcześnie aby przedstawiać jakieś konkretne działania. Na razie jestem na etapie rozpoznawania sytuacji, jak ten sport w mieście funkcjonuje, na temat sekcji sportowych, ich działania i finansowania, czy są na przykład jakieś dyscypliny, które są faworyzowane. Wiem, że jest tu duże niezadowolenie mieszkańców z tej sytuacji i dlatego jest to jedna z priorytetowych spraw, którą chcę się zająć.

Problemy kultury to nie tylko kwestia pieniędzy, ale także bierności mieszkańców wobec miejskiej oferty kulturalnej. Jaka jest recepta na zmianę podejścia mysłowiczan?

- Najtrudniej będzie zmienić sposób myślenia mieszkańców o mieście i jego kulturze. Często myślimy na zasadzie, że jak chcemy uczestniczyć w czymś ciekawym to musimy wyjechać do innego miasta, a nie jest to prawda. Jednak przez te ostatnie lata stało się coś takiego, że zadziałało zaklęcie takiego myślenia. Teraz to trzeba będzie odczarować. Sposobów jest wiele. Myślałam tu o trzech aspektach zaradzeniu jest sytuacji. Jedna dotyczy wyjścia z ofertą na zewnątrz mysłowickich ośrodków kultury. Tak więc jednym z celów staje się ożywienie Starego Miasta, Rynku i ul. Grunwaldzkiej. Wobec braku teraz pieniędzy będę starała się to robić najpierw poprzez aktywność lokalnych kół artystycznych młodzieży. Bardzo liczę tutaj na współpracę ze szkołami, gdzie działają na przykład bardzo dobre teatry szkolne. Kiedyś była także fajna inicjatywa Święta Ulicy Grunwaldzkiej, podczas którego odbywały się różne przedstawienia. Dzięki takim inicjatywom ożywia się przestrzeń takiej ulicy, ludzie zauważają, że coś się dzieje. Chciałabym aby podczas lata na odremontowanej scenie na mysłowickim rynku występowały nasze zespoły muzyczne, czy odbywały się występy teatrów amatorskich lub koncerty chórów. Na początku na pewno frekwencja będzie słaba, ale jeśli akcja będzie cykliczna, wtedy ten sposób myślenia mieszkańców będzie się zmieniał. Kolejną akcją są na przykład modne ostatnio biegi edukacyjne, które są połączeniem nauki o historii danego miejsca z wydarzeniem kulturalnym, z działaniem jakiegoś koła teatralnego czy organizacji pozarządowej.

Drugi krok to kreowanie nowych wydarzeń kulturalnych, w ramach których będziemy zapraszać ciekawych gości. W tej chwili to nie działa, gdyż często musimy odwoływać koncerty z braku zainteresowania. Natomiast jeżeli mieszkańcy wejdą w tę przestrzeń kultury, a przy tym poprawi się informacja i promocja imprez, ludzie zobaczą plakat czy ogłoszenie, powoli zacznie  rodzić się zainteresowanie, kto w tym MOK wystąpi i tym samym znowu powoli, etapami, zaczniemy tę kulturę odczarowywać. Trzeci krok, który związany jest z poprzednimi to promocja miasta przez kulturę. Poprzez dobrze zorganizowane imprezy kulturalne zaczyna się dobrze mówić o mieście i jest to świetny sposób na promowanie miasta.

Środowisko nauczycielskie zaniepokojone jest sprawą pensji. Media krajowe informują o problemach samorządów pod tym względem. Czy w Mysłowicach będzie podobnie?

- Kłopot z tym jest wszędzie. Trzeba pamiętać, że w Mysłowicach wydajemy na edukację 112 mln zł, z czego otrzymujemy subwencji zaledwie 55 mln zł. Same płace nauczycielskie to około 85 mln zł, tak więc miasto dopłaca do nich około 30 mln zł. Nie starcza już na remonty czy utrzymanie szkół. Tutaj też chcę podkreślić, że jest to także problem większości gmin. Wypływa to ze sposobu działania Ministerstwa Edukacji, które narzuca gminom coraz więcej obowiązków  nie posyłając w ślad za tym środków i niestety ten problem będzie się pogłębiał. Miejmy nadzieję, że planowane przez ministerstwo kolejne ustawy dokładające jeszcze obowiązków gminom nie zostaną podpisane gdyż dodatkowo utrudnią sytuację. W mieście jednak dba się o to, aby środki na oświatę były zabezpieczone chociaż jest to przeogromne obciążenie dla budżetu. Jeśli chodzi o pensje nauczycielskie to są zabezpieczone do końca roku i mam tu deklarację władz, że nie powinniśmy się tutaj niepokoić.

Na posiedzeniach Komisji Edukacji, Kultury i Sportu Rady Miasta, wiceprezydent Grzegorz Brzoska proponuje rozważenie zasady zagwarantowanych 2% budżetu z przeznaczeniem na kulturę. Jak Pani zapatruje się na taki projekt?

- Nie mam jeszcze pełnego obrazu na temat pełnego finansowania, jednak uważam za zasadne aby ustalić taki stały procent budżetu, w którym dany wydział powinien się zmieścić. Uważam, że byłaby to dobra praktyka. Osobna sprawa to wysokość tej gwarancji, to znaczy czy te proponowane 2% są realną sumą, w której da się zadane działania wydziału zmieścić.

Minister Rozwoju Regionalnego Elżbieta Bieńkowska w jednym z naszych wywiadów, mówiła o wielkiej roli w przygotowaniu do projektów finansowanych z Programów Regionalnych, a więc już teraz zapewniania środków na projekty z transzy 2014-2020. Czy i jakie plany są na temat takich projektów?

- To jest rzecz w której widzę naszą największą szansę, która w tych trudnych czasach, pozwoli na realizację pewnych zamierzeń, które bez nich są po prostu niemożliwe. W związku z tym bardzo liczę na tę następną transzę 2014-2020 i chcę się do tego dobrze przygotować. Chciałabym, aby na przykład w każdej szkole znalazł się lider zaznajomiony z tematyką funduszy unijnych oni tworzyliby zespół który stawałby do konkretnych konkursów. Obecnie już pracujemy nad kilkoma wnioskami. Wprawdzie są to wnioski z środków Ministerstwa Kultury, ale po dwa projekty są opracowywane przez MOK i Muzeum Miasta. Poza tym przygotowujemy program infrastruktury domów kultury. Współdziałamy tutaj też z innymi wydziałami. Jestem tutaj realistką, wiem, że nie od razu się udaje, że nie każdy projekt musi się udać i dostać finansowanie, natomiast nie można czekać. Ten ostatni okres kilku lat to było właśnie takie czekanie, w którym przespaliśmy wiele okazji na pozyskanie środków.

Krótkie pytanie: co z World Tour i Festiwalem Mediawave w przyszłym roku?

- World Tour - tak, jeśli będą środki zewnętrzne. Są prowadzone obecnie rozmowy na temat ich pozyskania i istnieje wielka szansa, że te środki uda się zabezpieczyć. Wybór między World Tourem, a prowadzeniem sekcji sportowej to nie jest żadna alternatywa. Jest to impreza światowa, cenna. Dzięki tej imprezie istniejemy na mapie, mamy wypracowaną markę bo nie zdobywa się takiej organizacji łatwo. Jednak faktem też jest że to to bardzo dużo kosztuje, a w obecnej sytuacji miasta nas na taki wydatek nie stać. Druga sprawa to prawda, że bardzo łatwo coś stracić, co bardzo trudno potem odzyskać. Rezygnacja z takiej imprezy to ostateczność, dlatego najpierw trzeba starać się taką imprezę utrzymać. Jeśli chodzi o Festiwal Mediawave to on z kolei odbędzie się na pewno, właśnie powołujemy zespół do organizacji festiwalu. Będą to małe eventy, które będą zachowywać charakter tego festiwalu. Dzięki temu dopływ kultury wysokiej do Mysłowic zostanie zachowany.

Dziękujemy za rozmowę.